Is de Toren van Londen de moeite waard?

Kort antwoord: ja, de Toren van Londen (Tower of London) is de moeite waard voor bijna iedereen die er voor het eerst komt, zolang je er minstens een halve dag voor uittrekt en de kroonjuwelen vóór de lunch bekijkt. Het is een van de duurdere bezienswaardigheden van Londen, maar in je ticket zitten een rondleiding door een Yeoman Warder, de kroonjuwelen, de White Tower en de middeleeuwse muurwandeling. Je bent er makkelijk drie à vier uur zoet, en dan valt de prijs per uur mee vergeleken met veel andere plekken in de stad.

Transparantie: dit artikel bevat links naar GetYourGuide. Boek je via zo’n link, dan ontvangt People & Media mogelijk een kleine commissie, zonder extra kosten voor jou.

Het belangrijkste in het kort

• Alleen de kroonjuwelen maken het ticket al bijna waard: de collectie telt 23.578 edelstenen, waaronder de Cullinan II-diamant in de Imperial State Crown.
• De gratis rondleiding door een Yeoman Warder is voor veel bezoekers het hoogtepunt: die zit bij je ticket in. Vooraf reserveren kan niet, je sluit gewoon aan bij het verzamelpunt.
• Het tijdstip is hier belangrijker dan bij de meeste attracties: de rij voor het Jewel House is het langst tussen ongeveer 12.00 en 15.00 uur.
• Reken op drie tot vier uur. Officieel is het advies minimaal twee uur, maar dan moet je haasten als je ook de White Tower en de muurwandeling wilt doen.
• Het is geen paleis. Verwacht een vesting, een gevangenis en een museum, geen rijk ingerichte koninklijke zalen.

Is de Toren van Londen de moeite waard? Ons oordeel

De Toren van Londen is een 900 jaar oude vesting op de noordoever van de Theems. Het complex was in de loop der eeuwen koninklijke residentie, gevangenis, wapenarsenaal, munt, dierentuin en is nog altijd de bewaarplaats van de kroonjuwelen. En het is geen stilstaand museum: de Yeoman Warders (‘Beefeaters’) wonen met hun gezin binnen de muren, soldaten houden de wacht bij het Jewel House en elke avond gaan de poorten op slot tijdens de Ceremony of the Keys.

Juist dat gevoel van een vesting waar nog echt geleefd wordt, maakt een bezoek zo memorabel. Toch is het niet voor iedereen:

• Een aanrader voor geschiedenisliefhebbers, gezinnen met kinderen vanaf een jaar of zeven (onthoofdingen, raven en harnassen doen het altijd goed) en iedereen die in Londen één ‘grote’ bezienswaardigheid wil doen.
• Minder geschikt als je niet van drukte en smalle wenteltrappen houdt, of als je weelderige paleiszalen verwacht.

Wat je binnen te zien krijgt: de hoogtepunten

De kroonjuwelen in het Jewel House

Hiervoor komen de meeste mensen, en ze worden niet teleurgesteld. De regalia liggen in het Waterloo Block, en de bekendste stukken, zoals de Imperial State Crown en de Sovereign’s Sceptre with Cross, glijd je voorbij op een rolpad. De Cullinan, de grootste ruwe diamant van edelsteenkwaliteit die ooit is gevonden, werd in negen grote stenen geslepen; de twee grootste zitten in die scepter en die kroon.

Het enige nadeel is dat rolpad: op drukke momenten word je er vlot langs gevoerd. Gelukkig is er aan het eind een verhoogd platform waar je rustig kunt blijven staan kijken.

De rondleiding door een Yeoman Warder

Elke Yeoman Warder is een oud-onderofficier met minstens 22 jaar dienst in de krijgsmacht, en ze vertellen de geschiedenis van de Toren met scherpe, vaak pikzwarte humor. De rondleidingen beginnen ongeveer elke 45 minuten bij de hoofdingang; de laatste start halverwege de middag. Ze zijn gratis bij je ticket en je kunt ze niet vooraf boeken, dus kijk bij aankomst naar de starttijden. De rondleidingen zijn in het Engels. Doe je hier maar één ding, doe dan dit.

De White Tower en de Line of Kings

De White Tower, waaraan Willem de Veroveraar in de jaren 1070 liet beginnen, is het gebouw dat je voor je ziet als je aan de Toren van Londen denkt. Binnen staan de collecties van de Royal Armouries, waaronder de Line of Kings: al meer dan 300 jaar worden daar koninklijke harnassen en levensgrote houten paarden aan bezoekers getoond. Reken op veel trappen.

Tower Green, de Bloody Tower en Traitors’ Gate

Op het stille grasveld Tower Green werden tien mensen besloten onthoofd, onder wie Anne Boleyn, Catherine Howard en Lady Jane Grey. Een glazen gedenkteken markeert de plek van het schavot. Vlakbij vertelt de Bloody Tower het verhaal van de ‘Princes in the Tower’, en Traitors’ Gate is de toegang aan de rivier waardoor gevangenen per boot werden binnengebracht.

De muurwandeling, het Medieval Palace en de raven

Wie in tijdnood komt, slaat de muurwandeling vaak over, en dat is zonde. Je loopt door de gerestaureerde vertrekken van het Medieval Palace en over de kantelen, met een van de mooiste uitzichten op Tower Bridge die je in Londen kunt krijgen. Let onderweg op de raven: volgens de legende valt het koninkrijk als ze ooit de Toren verlaten. De Ravenmaster zorgt voor ze.

Wat kost een ticket voor de Toren van Londen?

Volgens Historic Royal Palaces (hrp.org.uk), de stichting die de Toren beheert, kost een ticket voor volwassenen op dit moment vanaf ongeveer £37 (omgerekend zo’n €43, afhankelijk van de wisselkoers). De prijzen zijn dynamisch: op rustige dagen (doordeweeks buiten de Britse schoolvakanties) betaal je minder dan in het weekend of in de vakanties. De exacte prijs zie je zodra je bij het afrekenen een datum kiest.

Je kunt op de dag zelf nog tickets kopen bij de kassa, maar Historic Royal Palaces raadt aan om in drukke periodes vooraf online te boeken. Controleer altijd hrp.org.uk voor de actuele prijs op jouw datum.

Krijg je waar voor je geld? Voor iets meer dan £35 zie je de kroonjuwelen, krijg je een rondleiding en heb je genoeg te doen voor een hele middag. Dat klopt alleen niet meer als je om 14.00 uur aankomt, in de rij staat voor de juwelen en om 16.00 uur weer vertrekt.

Gewoon ticket of een betaalde rondleiding?

Hier wijkt de Toren af van de meeste attracties. Er zit al een rondleiding bij je ticket, dus een betaalde tour is alleen de moeite als die iets toevoegt: vroege toegang, een kleinere groep of een gids die ook mee naar binnen gaat (de rondleidingen van de Yeoman Warders blijven buiten).

Een standaardticket volstaat als je bij openingstijd aanwezig kunt zijn, graag aansluit bij de Yeoman Warder-rondleiding en het fijn vindt om in je eigen tempo rond te lopen.

Overweeg een betaalde tour als je alleen rond het middaguur kunt, de kroonjuwelen wilt zien voordat het druk wordt, of iemand wilt die de White Tower en de juwelen van dichtbij uitlegt. Een paar opties op GetYourGuide:

• Toegangsticket voor de Toren van Londen en de kroonjuwelen: een gewoon ticket op datum, handig als je meer bezienswaardigheden in Londen op één plek boekt.
• VIP-openingsceremonie, kroonjuwelen en rondvaart: vroege toegang, zodat je de juwelen ziet vóór de drukte, met gids en een boottocht over de Theems.
• Tour in kleine groep met rondleiding door de White Tower: voor wie een gids wil die ook binnen in de gebouwen uitleg geeft.

Hoeveel tijd heb je nodig in de Toren van Londen?

• 2 uur: kroonjuwelen, een snelle blik in de White Tower en Traitors’ Gate. Te doen, maar je voelt je opgejaagd en slaat waarschijnlijk de Yeoman Warder-rondleiding over.
• 3 tot 4 uur: ideaal. Juwelen, een rondleiding door een Yeoman Warder, de White Tower, Tower Green en de muurwandeling.
• Een hele dag: alles hierboven plus de kleinere tentoonstellingen (Coins and Kings, het Fusilier Museum, de tentoonstelling over marteling in de Wakefield Tower) en lunch in het café binnen de muren.

Praktische tips voor je bezoek

1. Ga direct naar het Jewel House. Historic Royal Palaces waarschuwt zelf dat er tussen ongeveer 12.00 en 15.00 uur lange rijen staan. Ga er meteen bij binnenkomst heen en doe daarna de rest.
2. Of kom juist laat. Later in de middag is het merkbaar rustiger, maar dan moet je efficiënt zijn: de gebouwen sluiten eerder dan het terrein.
3. Controleer de openingsdagen. Op zondag en maandag gaat de Toren een uur later open dan op andere dagen, en in de winter sluit hij eerder. Kijk voor de actuele tijden op hrp.org.uk.
4. Neem de metro naar Tower Hill. Dat station ligt aan de Circle en District Line, op een paar minuten lopen van de hoofdingang aan de westkant. Tower Gateway (DLR) en Fenchurch Street liggen ook dichtbij.
5. Reis licht. Elke bezoeker gaat door een tassencontrole, en binnen zijn geen kluisjes.
6. Trek goede schoenen aan. Kinderkopjes, ongelijke tegels en steile wenteltrappen vind je overal. In de oudere torens is de toegankelijkheid voor rolstoelgebruikers beperkt; het Jewel House is wel drempelvrij.
7. Kleed je op het weer. Een groot deel van het bezoek is buiten, ook de Yeoman Warder-rondleiding, en die gaat gewoon door als het regent.
8. Vanuit Nederland of België? De Eurostar rijdt rechtstreeks vanuit Amsterdam en Brussel naar Londen St Pancras. Neem je paspoort mee (een identiteitskaart is niet genoeg voor het Verenigd Koninkrijk) en vraag vooraf een ETA aan, de elektronische reisvergunning.

Wanneer de Toren van Londen niet de moeite waard is

• Je bent maar een dag of twee in Londen en wilt zo veel mogelijk zien. Een halve dag is dan een flink deel van je reis; een wandeling langs de muren, over Tower Wharf en over Tower Bridge geeft je gratis de sfeer.
• Je kunt in de zomer alleen rond lunchtijd. Zonder vroege toegang sta je dan mogelijk een flink deel van je bezoek in de rij voor de kroonjuwelen.
• Je wilt koninklijke interieurs zien. Voor vergulde staatsievertrekken en tuinen passen Hampton Court Palace (ook van Historic Royal Palaces) of Kensington Palace beter.
• Trappen zijn een probleem voor je. In de White Tower en op de muurwandeling loop je veel over smalle trappen.

Conclusie: is de Toren van Londen de moeite waard?

Ja, de Toren van Londen maakt zijn reputatie waar. De kroonjuwelen zijn echt spectaculair, de Yeoman Warders behoren tot de beste vertellers die je in welk Europees museum dan ook tegenkomt, en de vesting propt duizend jaar geschiedenis in een terrein dat je in vijf minuten doorloopt. Kom bij openingstijd, ga eerst naar de juwelen en sluit aan bij een Beefeater-rondleiding. Lukt vroeg beginnen niet, vergelijk dan tours en tickets met vroege toegang voor de Toren van Londen, zodat de rij je bezoek niet opslokt.

📍 Meer tips voor je stedentrip: Wat te doen in Londen

Meer eerlijke “is het de moeite waard?”-gidsen

• Is het Alhambra de moeite waard?
• Is de Praagse Burcht de moeite waard?
• Is het Anne Frank Huis de moeite waard?
• Is Tivoli in Kopenhagen de moeite waard?
• Is Neuschwanstein de moeite waard?
• Is de Eiffeltoren de moeite waard?

Veelgestelde vragen

Is de Tower of London zijn geld waard?

Voor de meeste bezoekers wel. Tickets voor volwassenen kosten op dit moment vanaf ongeveer £37 (ca. €43), en daarvoor zie je de kroonjuwelen, de White Tower en de muurwandeling en krijg je een rondleiding door een Yeoman Warder. Met drie tot vier uur binnen is dat een betere deal dan veel kortere attracties in Londen.

Zijn de rondleidingen door de Beefeaters gratis?

Ja, ze zitten bij het standaardticket in. Je kunt geen plek reserveren: kijk bij aankomst naar de tijden en sluit aan bij het verzamelpunt.

Hoe lang is de wachtrij voor de kroonjuwelen?

Dat wisselt sterk. Volgens Historic Royal Palaces zijn de rijen in drukke periodes het langst tussen ongeveer 12.00 en 15.00 uur. Vroeg in de ochtend of later in de middag loop je vaak direct door.

Kun je de kroonjuwelen zien zonder een ticket voor de Toren?

Nee. Het Jewel House staat binnen de muren van de vesting, dus je hebt een toegangsticket voor de Toren van Londen nodig.

Moet je tickets voor de Tower of London van tevoren boeken?

Verplicht is het niet, want er worden ook op de dag zelf tickets verkocht. Online boeken is wel verstandig in de Britse schoolvakanties en in het weekend. De Ceremony of the Keys moet je altijd vooraf online boeken, en die is snel uitverkocht.

Is de Toren van Londen leuk voor kinderen?

Zeker. De harnassen in de White Tower, de raven, de verhalen over gevangenen en onthoofdingen en de humor van de Beefeaters vallen bij kinderen meestal goed in de smaak. Kinderen onder de 5 mogen gratis naar binnen, maar een kinderwagen is lastig op de trappen van de oudere torens.

Uitgelichte afbeelding: Foto: Bob Collowan, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons